Ana Sayfa Referandum Kırgızistan Başkanlık sistemden niye vazgeçti ?

Kırgızistan Başkanlık sistemden niye vazgeçti ?

Kırgızistan’da yaklaşık yirmi yıl başkanlık sistemi uygulandı. 2010’da Devlet Başkanı Bakiyev’in halk devrimiyle indirilmesinin ardından parlamenter sisteme geçildi.

Giriş Tarihi: 26 Ocak 2017 Perşembe 10:34
Kırgızistan Başkanlık sistemden niye vazgeçti ?

Peki, niye başkanlık sistemi terk edildi? İşte bu sorunun cevabını Kırgızistan eski Sağlık Bakanı bugünün milletvekili Damira Niyazaliyeva verdi; başkanlık sistemi tek bir kişiyi memnun eder, yani başkanı. Onun, istediğini almasını sağlar. Oysa parlamenter sistem herkesin kararlara katılmasını sağlar. Herkesi memnun eder. Dolayısıyla başkanlık sistemi Kırgızistan’da otoriterliğe yol açtı. Basına müdahale edildi, ifade özgürlüğü kısıtlandı, bu nedenle başkanlık sistemini terk ettiklerini, söyledi. Bir de Kırgız atasözü var “Baş kesilir söz kesilmez”. İşte bu nedenle Kırgızların ifade özgürlüklerine çok düşkün olduklarını belirtelim.

Tabii bu arada dinlediğimiz diğer yetkililer ülkeden kaçarak Belarus’a yerleştiği söylenen Bakiyev’in yolsuzluklarının ayyuka çıktığını ileri sürüyorlar. Şöyle ki; Bakiyev, ülkedeki doğal tekellerin özelleştirilmesi işini oğlunun başında bulunduğu yatırım ajansına devrediyor. Kırgız telefon, Kırgız elektrik dağıtım kuruluşları Cayman Adaları, Şeysel Adaları türünden vergi cennetlerinde sahipleri belli olmayan fonlara satılıyor. Özelleştirmelerin ardından bir de ürün fiyatlarına yüksek oranlı zamlar yapılıyor. Bunun üzerine halkın sokak protestoları başlıyor. Tabii Bakiyev ve ailesi kaçıyor. Ardından Kırgız telefon ve Kırgız elektrik dağıtımın sahiplerinin ortaya çıkması isteniyor. Ortaya kimse çıkmayınca bu iki şirkete devlet el koyuyor.

Niye anlattık bütün bunları? Şundan anlattık gelişmekte olan ülkelerde demek ki başkanlık sistemi çalışmıyor.

KIRGIZİSTAN EKONOMİSİ

Nüfusu 5,5 milyon olan Kırgızistan’da tam bir milyon kişi yurtdışında çalışıyor. Bu nedenle ülkenin en önemli gelir kaynağını işçi dövizleri (remittance) oluşturuyor. Fert başına gelir 2 bin 500 dolar düzeyinde bulunuyor. Ama satın alma gücü paritesinin yüksek olduğunu belirtelim. Örneğin benzinin litresi bir dolar. Etin kilosu dört dolar düzeyinde. Ülkenin maden kaynakları zengin. Hayvancılık gelişiyor. Hemen unutmadan belirtelim, ülkede tam 50 üniversite var. Bu üniversitelerden bir tanesi YÖK’ün 1995’te açtığı Manas Üniversitesi oluyor.

Ülkede eğitim seviyesi iyi. Sovyetler Birliği döneminde her köye okul inşa edilirken, yanına muhakkak tiyatro ve sinema salonu yapılmış. Hatta köy okullarında piyano ve piyano çalan öğretmenler var. Ve öğrenciler piyano eşliğinde sahne etkinliklerini rahatça yapabiliyorlar. Öğrencilerin yetiştirmesi ve aynı zamanda soğuk kış aylarında sebze tüketebilmeleri için bir sera inşa etmiş. Yetimlere yatılı olan okulda, on bir yıllık zorunlu öğretimin sonunda çocuklar hem Kırgızca, Rusça, Türkçe ve İngilizce öğreniyorlar hem de kuaförlük, terzilik, aşçılık türünden meslek sahibi olabiliyorlar.

YORUMLAR
Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.
Bu Kategorideki Diğer Haberler
Bu habere de bakabilirsiniz Referandum sonrası nasıl örgütleneceğiz ?

Referandum sonrası nasıl örgütleneceğiz ?

Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık